Enstitüler / Institutes
Permanent URI for this communityhttps://hdl.handle.net/11727/1390
Browse
2 results
Search Results
Item İnflamatuvar artritte fiziksel aktivitenin kolaylaştırıcıları ve engelleri ölçeği’ nin Türkçe geçerlilik ve güvenirliği(Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, 2022) Şahin, Elif Özlem; Acar, ManolyaBu çalışmanın amacı İnflamatuar Artritte Fiziksel Aktivitenin Kolaylaştırıcıları ve Engelleri (İFAKE) Ölçeği’nin Türkçeye dil uyarlamasının yapılması ve Türkiye’deki inflamatuar artritli (romatoid artrit (RA), aksiyal spondiloartrit (aksiyal SpA), psöriatik artrit (PsA)) bireylerde geçerliğinin ve güvenirliğinin incelenmesiydi. Çalışmanın dil uyarlaması aşaması için ölçeği geliştiren araştırmacılardan gerekli yazılı izinler alındı. Ölçeğin Türkçeye dil uyarlaması sırayla çeviri, geri çeviri, uzman görüşü alınması ve pilot uygulama adımları izlenerek yapıldı. Ölçeğin psikometrik özelliklerinin (geçerlik ve güvenirlik) incelenmesi aşamasında, çalışmaya, Başkent Üniversitesi Ankara Hastanesi’ne başvuran 20-65 yaş arası, RA, aksiyal SpA, PsA tanısı almış 131 gönüllü hasta dahil edildi. İlk uygulamada geçerliği test etmek için hastalardan, Türkçeye dil uyarlaması yapılan İFAKE Ölçeği ile aynı zamanda hastaların sosyodemografik ve klinik özelliklerinin sorgulandığı hasta değerlendirme formunu, Sağlık Değerlendirme Anketi (SDA)’ni, Korku-Kaçınma İnanışlar Anketi (KKİA)’ni, Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ)’ni ve Kısa Form-36 (KF-36)’yı Google Forms aracılığıyla doldurmaları istendi. Çalışmaya katılan 131 olgudan basit rastgele seçilen gönüllü 35 olgu, ilk uygulamadan iki hafta sonra test-tekrar test güvenirliği için İFAKE Ölçeği’ni tekrar doldurdu. Ölçeğin iç tutarlılık (Cronbach alfa) katsayısı 0.804 bulundu ve ölçek maddelerinin madde-toplam korelasyonları 0.407 ile 0.620 arasında değerler aldı. Test-tekrar test güvenirlik korelasyon katsayısı 0.703 idi. Kaiser-Meyer-Olkin değeri 0.729; Bartlett Küresellik testi ise anlamlı (p<0.001) bulundu. Ölçek, açıklayıcı faktör analizi sonucunda üç faktörlü yapısal model oluşturdu. Tüm faktörler ölçeğin toplam varyansının %65,17’sini açıkladı. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda modelin kabul edilebilir uyum gösterdiği belirlendi (CMIN/DF: 2.095; IFI: 0.925; CFI: 0.921; RMSEA: 0.092). İFAKE Ölçeği toplam puanı ile SDA skoru arasında negatif yönde ilişki ve KF-36 Ölçeği’nin emosyonel rol güçlüğü dışındaki tüm boyutları arasında pozitif yönde ilişki saptandı (p<0.05). İFAKE Ölçeği toplam puanı ile KKİA ve TKÖ puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmadı (p>0.05). Sonuç olarak, inflamatuar artritli hastalarda fiziksel aktivitenin algılanan engellerini ve kolaylaştırıcılarını değerlendirmek için geliştirilen İFAKE Ölçeği, Türkçe konuşan inflamatuar artritli bireyler için kendi kendine uygulanabilir, pratik, maliyetsiz, geçerli ve güvenir bir ölçektir. Bu ölçeğin Türkçe konuşan inflamatuar artritli hastalarda fiziksel aktiviteyi kolaylaştıran unsurları destekleyen, engelleyen unsurları iyileştiren bütüncül fiziksel aktivite programlarının planlanmasında ve sürdürülmesinde sağlık profesyonellerine yol gösterici olacağı kanısındayız. The aim of this study was to adapt the questionnaire of Inflammatory arthritis Facilitators And Barriers to Physical activity (IFAB) questionnaire to Turkish and to examine its validity and reliability in individuals with inflammatory arthritis (rheumatoid arthritis (RA), axial spondyloarthritis (axial SpA), psoriatic arthritis (PsA)) in Turkey. The required written permissions are obtained from the researchers who developed the questionnaire, for the language adaptation phase of the study. The language adaptation of the questionnaire to Turkish is done by following: translation, back-translation, expert opinion, and a pilot study in order. In the phase of examining the psychometric properties (validity and reliability) of the scale, 131 volunteer patients aged between 20-65 years, diagnosed with RA, axial SpA, PsA who were admitted to Başkent University Ankara Hospital, are included in the study. In order to test the validity in the first application, the patients were asked to fill out the patient evaluation form in which the sociodemographic and clinical characteristics of the patients are questioned, the Health Assessment Questionnaire (HAQ), the Fear-Avoidance Beliefs Questionnaire (FABQ), the Tampa Scale of Kinesiophobia (TSK) and the Short Form-36 (SF-36) at the same time as IFAB questionnaire which is adapted to Turkish via Google Forms. 35 randomly selected volunteers out of 131 subjects who participated in the study refilled the IFAB questionnaire for test-retest reliability two weeks after the first application. The internal consistency (Cronbach's alpha) coefficient of the scale is found to be 0.804, and the item-total correlations of the scale items are ranged from 0.407 to 0.620. The test-retest reliability correlation coefficient is 0.703. The Kaiser-Meyer-Olkin value is 0.729; the Bartlett Test of Sphericity is found to be statistically significant (p<0.001). The questionnaire formed a three-factor structural model as a result of explanatory factor analysis. These factors account for 65.17% of the total variance of the questionnaire. As a result of confirmatory factor analysis, it was determined that the model showed an acceptable fit (CMIN/DF: 2.095; IFI: 0.925; CFI: 0.921; RMSEA: 0.092). The negative correlation is found between the total score of the IFAB questionnaire and the HAQ score, and a positive correlation is found between all dimensions of the SF-36 scale except for emotional role difficulty (p<0.05). No statistically significant correlation was found between the total score of IFAB questionnaire and the scores of FABQ and TSK (p>0.05). In conclusion, IFAB questionnaire, which was developed to evaluate perceived barriers and facilitators of physical activity in patients with inflammatory arthritis, is a self-administered, practical, cost-free, valid and reliable scale for Turkish-speaking individuals with inflammatory arthritis. We believe that this questionnaire will guide health professionals in the planning and maintenance of holistic physical activity programs that support the factors that facilitate physical activity and improve the factors that hinder physical activity in Turkish-speaking patients with inflammatory arthritis.Item Covid-19 geçirmiş kişilerde tedavi sonrası fiziksel aktivite korkusu ve depresyon(Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, 2021) Kalmaz, Serkan; Yosmaoğlu, Hayri BaranÇalışmanın amacı; COVID-19 enfeksiyonu geçirmiş kişilerde fiziksel aktivite korkusu ve depresyon durumunu değerlendirmek, hastanede yatan ile yatmayan arasında fark olup olmadığını incelemektir. Çalışmaya 18-65 yaş aralığında mental problemi olmayan, COVID-19 enfeksiyonu geçirerek iyileşmiş 115 gönüllü birey (yaş ortalaması: 31±9) katılmıştır. Çalışmaya katılan bireylere fiziksel aktivite korkusunu değerlendirmek için TKÖ Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ), depresyon ve anksiyeteyi değerlendirmek için Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADÖ) uygulanmıştır. Tüm bireylerin TKÖ puan ortalaması normalin üzerindeydi (41±5). Hastanede tedavi gören hastaların fiziksel aktivite korkusu (43±4), evde tedavi gören hastalardan (40±5) daha yüksekti (p<0.05). HADÖ sonuçlarına göre tüm bireylerin depresyon ve anksiyete ortalaması normal kabul edilen 7’değerinin üzerindeydi (sırasıyla 7,4 ve 9,5). Hastanede yatan bireylerin depresyon ve anksiyete değerleri evde tedavi olanlara göre daha yüksekti. Tüm hastalarda TKÖ puanı ile hem depresyon (r=0.262; p<0.01), hem de anksiyete düzeyleri (r=0.390; p<0.01) arasında pozitif bir ilişki bulundu ve korelasyon katsayılarına göre anksiyetenin TKÖ ile ilişkisi, depresyondan daha yüksekti. Sonuç olarak; COVID-19 enfeksiyonu vakalarında, kinezyofobi, depresyon ve anksiyete oluştuğu, hastanede tedavi olan bireylerde bu değişkenlerin daha yüksek seviyede görüldüğü ve Fiziksel aktivite korkusu ile depresyon ve anksiyete arasında pozitif bir ilişki olduğu tespit edildi. The aim of the study; To evaluate the fear of physical activity and depression in people who have had COVID-19, to examine whether there is a difference between hospitalized and non- hospitalized. 115 volunteers (mean age: 31±9) who had no mental problems and recovered from COVID-19 between the ages of 18-65 participated in the study. The TKÖ Kinesophobia Scale (TKS) was used to evaluate the fear of physical activity, and the Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS) to evaluate depression and anxiety. The average TKS score of all individuals was above normal (41±5). The fear of physical activity (43±4) in the patients receiving medication at the hospital was higher than the patients receiving medication at home (40±5) (p <0.05). According to the HADS results, the depression and anxiety average of all individuals was above 7 which is considered normal (7.4 and 9.5 respectively). Depression and anxiety values of hospitalized individuals were higher than those who were treated at home. A positive correlation was found between the TKS score and both depression (r = 0.262; p <0.01) and anxiety levels (r = 0.390; p <0.01) in all patients, and according to the correlation coefficients, the relationship between anxiety and TKS was higher than depression. As a result; In COVID-19 cases, it was found that kinesiophobia, depression and anxiety occurred, these variables were seen at higher levels in hospitalized individuals, and there was a positive relationship between fear of physical activity and depression and anxiety.