Enstitüler / Institutes

Permanent URI for this communityhttps://hdl.handle.net/11727/1390

Browse

Search Results

Now showing 1 - 2 of 2
  • Item
    Anchored moral values: The effect of anchoring and moral identity on moral decision-making and judgement
    (Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2024) Akkaya, Ayşe Betül; Doğutepe, Elvin
    Studies on moral decision-making and judgment have been increasing in recent years. In the literature, it has been demonstrated that people's decisions are affected by cognitive influences in moral decision-making processes as in other decisions. This study aimed to examine how people's moral decision-making and judgment processes are affected by anchoring, one of these cognitive effects, and the concept of moral identity. By using classical moral dilemma scenarios to measure moral judgments, this study also examined the extent to which moral identity and utilitarianism, a moral thinking disposition, predict moral judgments. The study was conducted with 253 participants aged 18 to 65. Participants were divided into high, low, or no anchoring groups according to the anchoring effect they were exposed to. Also, low moral identity internalization and high moral identity internalization groups were obtained according to their moral identity internalization status. People's moral judgments were significantly affected by the anchoring effect, and the moral judgments of the participants in the high anchoring group differed compared to the low and no anchoring group. This result contributes to the view that the anchoring effect can be extended to the domain of moral judgment. However, whether the participants' moral identity internalization level was low or high did not lead to a change in their moral judgments. Moreover, it has been shown that classical moral dilemmas used to examine moral judgments do not capture utilitarianism as a whole by considering only the harm dimension of utilitarianism. The findings obtained from the study are discussed in the light of the literature. Ahlaki karar alma ve yargıya varma üzerine yapılan çalışmalar son yıllarda giderek artmaktadır. Literatürde, diğer kararlarda olduğu gibi ahlaki karar alma süreçlerinde de insanların kararlarının bilişsel etkilerden etkilendiği ortaya konmuştur. Bu çalışma, insanların ahlaki karar verme ve yargılama süreçlerinin bu bilişsel etkilerden biri olan çapalama ve ahlaki kimlik kavramından nasıl etkilendiğini incelemeyi amaçlamıştır. Ahlaki yargıları ölçmek için klasik ahlaki ikilem senaryolarının kullanıldığı bu çalışmada ayrıca ahlaki kimliğin ve ahlaki bir düşünme eğilimi olan faydacılığın ahlaki yargıları ne ölçüde yordadığı incelenmiştir. Çalışma, yaşları 18 ile 65 arasında değişen 253 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcılar maruz kaldıkları çapalama etkisine göre yüksek, düşük veya çapalamanın olmağı gruba ayrılmıştır. Ayrıca ahlaki kimlik içselleştirme durumlarına göre düşük ahlaki kimlik içselleştirme ve yüksek ahlaki kimlik içselleştirme grupları elde edilmiştir. Kişilerin ahlaki yargıları çapalama etkisinden önemli ölçüde etkilenmiş ve yüksek çapalama grubunda yer alan katılımcıların ahlaki yargıları düşük ve hiç çapalamanın olmadığı gruba kıyasla farklılaşmıştır. Bu sonuç, çapalama etkisinin ahlaki yargı alanına genişletilebileceği görüşüne katkıda bulunmaktadır. Ancak, katılımcıların ahlaki kimlik içselleştirme düzeylerinin düşük ya da yüksek olması ahlaki yargılarında bir değişikliğe yol açmamıştır. Ayrıca, ahlaki yargıları incelemek için kullanılan klasik ahlaki ikilemlerinin, faydacılığın sadece zarar boyutunu ele alarak faydacılığı bir bütün olarak ele almadığı gösterilmiştir. Çalışmadan elde edilen bulgular literatür ışığında tartışılmıştır.
  • Item
    Differences in Anchoring Effect on Willingness-to-Pay in the context of Decision-Making Styles
    (Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2024) Soysal, Ümmügülsüm; Doğutepe, Elvin
    Decision-making constitutes a significant aspect of human behavior. A variety of biases affect human judgment, with the anchoring effect being a significant one, where individuals tend to lean their judgment towards a value initially presented, known as the anchor. The aim of this study is to explore how anchors influence economic behavior and specifically, on consumer valuations (Willingness-to-Pay) across different types of anchors and levels of product familiarity. Another key aim is to examine how individual differences in decision-making styles are related to WTP. The sample of the study consists of adults between the ages of 18-30. After getting confirmation of participation to attend this study, they proceeded to access the anchor paradigm in an online platform. They were then randomly assigned in equal numbers to one of the four groups manipulated, with both relevance and level of the anchor as the between-subject variables, and familiarity as the within-subject variable. Then, they completed the Decision-Making Styles Scale, and Demographic Information Form, respectively. A combined approach of experimental and correlational methods was utilized to investigate variables related to WTP. The results indicated that higher levels of anchoring significantly increased the WTP for various consumer goods. Furthermore, participants in the higher irrelevancy condition stated significantly higher WTP than those exposed to relevant information. The results also indicated that higher levels of familiarity significantly increased the WTP. Contrary to expectations, analysis of the correlations between decision-making styles and WTP revealed no significant correlation. These findings have been discussed in the context of the relevant literature. Karar verme, insan davranışının önemli bir yönünü oluşturmaktadır. Çeşitli yanlılıklar insan kararlarını etkilemekte olup, bireylerin kararlarını başlangıçta sunulan ve çıpa olarak bilinen bir değere doğru yönlendirme eğiliminde oldukları çıpalama etkisi; bu yanlılıklar arasında önemli olanlardan biridir. Bu çalışmanın amacı, çıpaların ekonomik davranışı nasıl etkilediğini göstermektir. Özellikle, farklı çıpa türleri ve ürün aşinalık düzeylerinin tüketici değerlemeleri (Ödeme İstekliliği) üzerindeki çıpa etkisinin gücünü araştırmaktır. Bir diğer temel amaç ise, bireysel farklılıkların ödeme istekliliği ile ilişkisini ortaya koymaktır. Yaşları 18 ve 30 arasında değişen toplam 308 katılımcının verileri değerlendirilmiştir. Bu çalışmaya katılmak için katılım onayı alındıktan sonra online bir platformda çıpa paradigmasına erişmişlerdir. Daha sonra, çıpanın alaka düzeyi ve de seviyesinin denekler arası değişken, aşinalığın denek içi değişken olarak dizayn edildiği dört deneysel gruptan birine eşit sayıda rastgele atanmışlardır. Daha sonra sırasıyla Karar Verme Stilleri Ölçeğini ve Demografik Bilgi Formunu doldurmuşlardır. Ödeme istekliliği ile ilgili değişkenleri araştırmak için deneysel ve korelasyonel yöntemlerinin birleştirilmiş bir yaklaşımı kullanılmıştır. Sonuçlar, daha yüksek düzeydeki çıpanın çeşitli tüketim malları için Ödeme İstekliliğini anlamlı bir şekilde artırdığını göstermiştir. Ayrıca, alakasız bilgiye maruz kalan katılımcıların, daha yüksek alaka düzeyine maruz kalan katılımcılara göre anlamlı olarak daha yüksek Ödeme İstekliliği belirttikleri bulundu. Sonuçlar ayrıca, daha yüksek düzeydeki aşinalığın Ödeme İstekliliğini anlamlı bir şekilde artırdığını gösterdi. Beklenenin aksine, karar verme stilleri ile Ödeme İstekliliği arasında anlamlı bir korelasyon ortaya çıkmamıştır. Bulgular ilgili literatür bağlamında tartışılmıştır.