Çocuklar hakları ve yeni medya

Abstract

Günümüzde dijital ortam, çocukların yaşamının ayrılmaz bir parçası haline gelmiştir. Küresel olarak çevrimiçi kullanıcıların üçte biri 18 yaş altındadır. Yeni medya, çocuklara eğitim ve sosyalleşme alanında fırsatlar sunarken onları siber zorbalık, istismar, sömürü ve zararlı içerik gibi ciddi risklerle de karşı karşıya bırakmaktadır. Bu tezde, Anayasa Hukuku, Kamu Hukuku ve Medeni Hukuk perspektifinden çocuk haklarının, yeni medya ortamında nasıl yansıdığını inceleyerek, dijital ortamdaki hak ihlalleri, koruma mekanizmaları ve çocukların dijital katılım olanakları gibi konuları analiz edilmektedir. Çalışma, çevrimiçi güvenlik, çocukların ifade özgürlüğü, kişisel verilerin korunması, dijital ayrımcılık ve çocukların medya okuryazarlığı gibi temel alanlar, çocuk hakları ve yeni medya alanının başa çıkması gereken başlıca sorunlardır. Bu sorun alanlarının analizi ancak, çocuk haklarına ilişkin ulusal ve uluslararası hukuki çerçeveler ve yeni medya uygulamaları arasındaki etkileşimi anlamakla mümkündür. Güncel gelişmeler, çevrimiçi ortamda çocukları korumaya yönelik yasal ve politik önlemlerin güçlendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir ve dijital platformların çocuk odaklı, mahremiyet ilkesine dayalı yaklaşımlar benimsemesini zorunlu kılmaktadır. Bu çalışmada, çocukların zarardan korunurken, katılım, mahremiyet ve ifade özgürlüğü gibi haklarını güvenli ve kapsayıcı dijital ortamlarda kullanabilmelerini sağlamak için koruma ile güçlendirmeyi dengeleyen hak temelli bir yaklaşımın gerekliliğini vurgulanmaktadır. In contemporary society, the digital environment has become an indispensable component of children's lives. Globally, one-third of all internet users are under the age of 18. While new media offers significant opportunities for children's education and social engagement, it simultaneously exposes them to substantial risks, including cyberbullying, exploitation, abuse, and harmful content. This thesis examines the reflection of children's rights within the digital environment through the lenses of Constitutional Law, Public Law, and Civil Law, analyzing critical issues such as rights violations in digital contexts, protection mechanisms, and opportunities for children's participation in digital spaces. The study identifies key areas of concern—namely, online safety, freedom of expression, personal data protection, digital discrimination, and media literacy—as central challenges that must be addressed within the intersection of children's rights and new media. A comprehensive analysis of these issues necessitates an understanding of the dynamic interplay between national and international legal frameworks governing children's rights and the operational practices of new media platforms. Recent developments underscore the imperative for strengthening legal and policy measures aimed at safeguarding children online, and they necessitate that digital platforms adopt child-centered, privacy-respecting approaches. This study highlights the necessity of a rights-based framework that balances protection with empowerment, ensuring that children can exercise their rights to participation, privacy, and freedom of expression within safe, inclusive, and enabling digital environments.