Enstitüler / Institutes
Permanent URI for this communityhttps://hdl.handle.net/11727/1390
Browse
4 results
Search Results
Item Çalışanların ücret tatmininin ve işyerinde yaşadıkları örgütsel çatışmanın iş tatminlerine olan etkisi: Ankara ili örneği(Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimleri Enstitüsü, 2023) Yaman, İlke; Sözen, Hulusi CenkKamu ve özel sektör kuruluşlarına bakıldığında iş tatminini etkileyen demografik özellikleri kapsayan bireysel faktörlerin yanı sıra örgütsel birçok faktörün de etkili olduğu görülmektedir. Bu araştırmada iş tatminini etkileyen iki unsur üzerinde yoğunlaşılmıştır. Bunlardan ilki ücret tatminidir. Ücret, işletmeler açısından önemli bir maliyet kalemi oluşturmanın yanı sıra, çalışanların da genellikle yaşamlarını idame ettirebilmek ve ailelerinin geçimlerini sağlayabilmek için elde ettikleri tek gelir kaynağıdır. Ücret sadece fiziki ihtiyaçların tatmini için değil, aynı zamanda bireylerin sosyal ve psikolojik ihtiyaçlarını da karşılanması için önemli bir araçtır. Ayrıca çalışanın performansını ve motivasyonunu olumlu yönde etkileyerek işletmenin verimliliğinin artmasına katkı sağlar. Bu yüzden ücret tatmini hem çalışan hem de işveren tarafından önemlidir. Diğer bir unsur ise örgütsel çatışmadır. Wall ve Callister (1995)’a göre işlevsel çatışma örgütün amaçlarına hizmet ederek performansın artmasını sağlar. Bu nedenle fonksiyonel çatışma örgütün veya işletmenin başarılı olması için faydalıdır. İşlevsel çatışma ayrıca örgüte canlılık kazandırarak yeniliklerin ve değişimlerin gerçekleşmesine aracı olacaktır. Fakat çatışmanın taraflar açısından yıpratıcı bazı etkileri vardır. Bu araştırma ile kişilerin örgüt içerisinde yaşadıkları çatışmaların iş tatmini algısı üzerine ne kadar etki ettiği üzerinde yoğunlaşılmıştır. Örgütsel çatışma ile iş tatmini arasında daha önceden yapılan çalışmalara bakıldığında örgütsel çatışmanın iyi yönetilemediğinde iş tatminini negatif yönde etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu araştırmanın amacı ise hem ücret tatmininin hem de örgütsel çatışmanın çalışanların iş tatmini üzerinde pozitif mi yoksa negatif mi etkisi olduğunu istatistiksel olarak tespit etmektir. Bunun için veri toplama yöntemi olarak çevrimiçi anket seçilmiş ve Ankara ilinde yaşayıp kamu ve özel sektörde çalışan 232 kişiye bu anket uygulanmıştır. Sürekli bağımsız değişkenin sürekli bir bağımlı değişken üzerine olan etkisi doğrusal regresyon analiziyle test edilmiştir. Ücret tatmini ve örgütsel çatışma ölçeklerinin alt boyutlarının her birinin iş tatmini üzerinde ki etkisine bakılmıştır. Elde edilen sonuçlar ücret tatmininin iş tatminine pozitif yönde etkisi olurken, örgütsel çatışmanın iş tatmini üzerinde negatif etkisi olduğunu istatistiksel olarak desteklemektedir. When public and private sector organizations are examined, it is seen that many organizational factors are effective as well as individual factors including demographic characteristics that affect job satisfaction. This study focused on two factors affecting job satisfaction. The first of these is wage satisfaction. In addition to creating an important cost item for businesses, wages are generally the only source of income for their employees to maintain their lives and to provide for their families. Wages are an important tool not only for the satisfaction of physical needs, but also for meeting the social and psychological needs of individuals. In addition, it contributes to the increase of the efficiency of the enterprise by positively affecting the performance and motivation of the employee. Therefore, wage satisfaction is important for both the employee and the employer. Another element is organizational conflict. According to Wall and Callister (1995), functional conflict increases performance by serving the goals of the organization. Therefore, functional conflict is beneficial for the success of the organization or business. Functional conflict will also bring vitality to the organization and will be instrumental in the realization of innovations and changes. However, the conflict has some wearing effects for the parties. With this research, it has been focused on how much the conflicts experienced by people in the organization have an effect on the perception of job satisfaction. When the previous studies between organizational conflict and job satisfaction are examined, it has been concluded that when organizational conflict cannot be managed well, it has a negative effect on job satisfaction. The purpose of this research is to determine statistically whether both wage satisfaction and organizational conflict have a positive or negative effect on employee job satisfaction. For this, an online questionnaire was chosen as the data collection method and this questionnaire was applied to 232 people living in Ankara and working in the public and private sectors. The effect of a continuous independent variable on a continuous dependent variable was tested with linear regression analysis. The effect of each of the sub-dimensions of wage satisfaction and organizational conflict scales on job satisfaction was examined. The results obtained statistically support that while wage satisfaction has a positive effect on job satisfaction, organizational conflict has a negative effect on job satisfaction.Item Yiyecek hizmeti alan mavi ve beyaz yakalı çalışanların iş tatmini düzeylerinin beslenme durumuna etkisi(Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, 2022) Bozan, Damla Sinem; Köse, BerilBu çalışma yiyecek hizmeti alan mavi ve beyaz yakalı erkek çalışanlarda iş tatmini düzeyinin beslenme durumuna etkisinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Çalışma Aralık – Nisan 2022 tarihleri arasında Ankara ilinde özel bir firmada çalışmakta olan 22-64 yaş arası yetişkin 138 erkek çalışan (69 mavi yaka-69 beyaz yaka) ile yüz yüze anket yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmada veri toplamak amacıyla hazırlanan anket formu araştırmaya katılan bireylerin genel bilgileri ve antropometrik ölçümlerini saptamaya yönelik bir form ile İş Tatmini Ölçeği, beslenme kalitesini ölçmek ve beslenme durumlarını saptamak için Sağlıklı Yeme İndeksi-2010 ve Besin Tüketim Sıklığı Formu sorularını içermektedir. Yaş ortalaması beyaz yakalı çalışanlarda 36.6±10.23 yıl, mavi yakalı çalışanlarda 36.8±9.73 yıl olarak bulunmuştur. Beyaz ve mavi yakalı çalışanların beden kütle indeksleri (BKİ) sırasıyla; 26.4±2.98 ve 27.4±3.89 kg/m² olarak belirlenmiştir (p>0.05). Bel/kalça oranı ortalaması beyaz yakalı çalışanlarda 0.9±0.06, mavi yakalı çalışanlarda bu ortalama 1.0±0.06 olarak saptanmış ve bu fark istatiksel açıdan anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Mavi yakalı çalışanların günlük enerji alımı ortalaması 2332.1±673.63 kkal ve beyaz yakalı çalışanların 2042.7±558.02 kkal olarak bulunmuştur ve bu fark istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Beyaz yakalı çalışanların günlük enerjinin karbonhidrat, protein ve yağdan gelen yüzdeleri sırayla; %40, %17.5 ve %42.5 iken bu oranlar mavi yakalı çalışanlarda sırayla; %46, %15.7 ve %38.4 olarak saptanmıştır. Günlük karbonhidrat, protein ve yağ tüketim ortalaması ile kadro durumu arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki (p<0.05) bulunmuştur. İş memnuniyetsizliği olan beyaz ve mavi yakalı bireylerin SYİ-2010 puan ortalamaları sırayla; 60.9±6.76 ve 62.9±3.32 olarak saptanmıştır. İş tatmini ölçeği puan sınıflaması ile SYİ-2010 puan ortalaması arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Bu araştırma, ülkemizde iş tatmini düzeylerinin beslenme durumuna etkisini inceleyen öncü çalışmalardan biridir. İş tatmini ve beslenme durumu arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Bu konuda daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır. This study was carried out to determine the effect of job satisfaction level on nutritional status of blue and white collar male employees receiving food service. The study was carried out by using face-to-face survey method with 138 adult male (69 blue collar-69 white collar) employees aged 18-64 working in a private company in the province of Ankara between December and April 2022. The questionnaire form prepared to collect data in the study includes a form to determine the general information and anthropometric measurements of the individuals participating in the research, and the questions of the Job Satisfaction Scale, the Healthy Eating Index-2010 (HEI-2010) and the Food Consumption Frequency Form to measure the nutritional quality and determine their nutritional status. The mean age was found to be 36.6±10.23 years for white collar workers and 36.8±9.73 years for blue collar workers. Body mass indexes (BMI) of white and blue collar workers, respectively; It was determined as 26.4±2.98 and 27.4±3.89 kg/m² (p>0.05). The mean waist/hip ratio was found to be 0.9±0.06 in white-collar workers and 1.00±0.06 in blue-collar workers, and this difference was statistically significant (p<0.05). The mean white energy intake of blue-collar workers was 2332.1±673.63 kcal and that of white-collar workers was 2042.7±558.02 kcal, and this difference was statistically significant (p<0.05). The percentages of white energy from carbohydrates, proteins and fats of white-collar workers are in order; While 40%, 17.5% and 42.5%, these rates are respectively for blue-collar workers; It was determined as 46%, 15.7% and 38.4%. A statistically significant relationship (p<0.05) was found between the average white carbohydrate, protein and fat consumption and the staff status. HEI-2010 mean scores of white and blue collar individuals with job dissatisfaction are respectively; It was determined as 60.9±6.76 and 62.9±3.32. There was no statistically significant difference between the job satisfaction scale score classification and the HEI-2010 score average (p>0.05). This research is a pioneering study examining the effect of job satisfaction levels on nutritional status in our country. No significant relationship was found between job satisfaction and nutritional status. More research is needed on this subject.Item Örgütsel iletişim doyumunun iş tatmini ve örgütsel bağlılık ile ilişkisi: Görgül bir araştırma(Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2018) Kaynar, Ezgi; Basım, H. NejatGünümüz zorlu rekabet ortamında işletmelerin rakipleriyle mücadele edebilmeleri ve varlıklarını devam ettirebilmeleri için insan gücü en önemli faktör konumundadır. Bu bağlamda örgütsel bağlılık, iş tatmini gibi unsurlar ön plana çıkmaktadır. İşletmelerde örgütsel bağlılığı ve iş tatminini sağlamanın en önemli yollarından birisi örgütsel iletişimdir. Bu çalışmada örgütsel iletişim, iş tatmini ve örgütsel bağlılık arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda 250 kişiden veriler elde edilmiştir. Elde edilen verilerin istatistiksel analizi neticesinde örgütsel bağlılık ile üstle iletişim, çalışma arkadaşlarıyla iletişim, iletişim iklimi ve kanal kalitesi arasında pozitif yönlü, orta kuvvette, kurum bilgisi, örgütsel bütünleşme ve bireysel geri bildirim ile yüksek kuvvette ve anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Bununla birlikte iş tatmini ile üstle iletişim, çalışma arkadaşlarıyla iletişim, iletişim iklimi ve kanal kalitesi arasında pozitif yönlü, orta kuvvette ve anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Çalışmadan elde edilen sonuçlar göz önünde bulundurulduğunda iletişim doyumunun örgütsel bağlılığı ve iş tatminini pozitif yönde etkilediği söylenebilir. In today's challenging competitive environment, human power is the most important factor for enterprises to fight against their competitors and to sustain their assets. In this context, elements such as organizational commitment and job satisfaction are at the forefront. Organizational communication is one of the most important ways of achieving organizational commitment and job satisfaction in businesses. In this study, the relationship between organizational communication, job satisfaction and organizational commitment was examined. For this purpose, 250 individuals were obtained. As a result of the statistical analysis of the obtained data, it was found that there was a high correlation between the organizational commitment and the communication with the top, communication between the workers, communication climate and channel quality with positive direction, medium strength, organizational knowledge, organizational integration and individual feedback. On the other hand, there was a positive, moderate and meaningful relationship between job satisfaction and communication with top, communication with colleagues, communication climate and channel quality. Considering the results obtained without working, it can be said that communication satisfaction affects organizational loyalty and job satisfaction positively.Item Algılanan stratejik liderlik davranışı ve iş tatmini ilişkisi: Örgütsel bağlılığın aracılık rolü(Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2017) Taşdemir, Burak; Çakar, Mehmetİşletmelerde stratejik yönetim anlayışının yerleşmeye başlamasıyla birlikte gündeme gelen stratejik liderlik kavramı, işletme yöneticilerinin hızla değişen çevresel koşullara ve teknolojik yeniliklere kolay bir şekilde adapte olmasını ve bu sayede işletmenin sürdürülebilir bir rekabetçi üstünlük elde etmesini sağlayan liderlik davranışlarını kapsamaktadır. Bu nedenle stratejik liderlik davranışları tüm sektörlerdeki işletmeler için büyük önem arz etmektedir. Bu çerçevede, çalışmanın amacı; çalışanların stratejik liderlik davranışlarına yönelik algılarının yöneticilerin kendilerini değerlediği stratejik liderlik davranışlarına göre farklılaşıp farklılaşmadığını tespit etmektir. Bunun yanı sıra çalışmada; çalışanların stratejik liderlik algılarının iş tatminlerine olan etkisi ve bu ilişkide örgütsel bağlılığın rolü de değerlendirilmiştir. Çalışmanın ilk iki bölümünde stratejik liderlik ve iş tatminine yönelik kuramsal ve kavramsal çerçeveye yer verilmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise; Ankara İl’inde havacılık sektöründe faaliyet gösteren işletmelerde çalışan 50 personel ve 50 yönetici olmak üzere toplam 100 katılımcı ile bir saha araştırması gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular ışığında; çalışanın algıladığı stratejik liderlik davranışları ile yöneticinin kendisini değerlediği stratejik liderlik davranışları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Buna ek olarak; çalışanın algıladığı stratejik liderlik davranışının iş tatminini pozitif yönde ve anlamlı bir şekilde etkilediği, örgütsel bağlılığın ise bu ilişkide kısmi aracılık rolü üstlendiği tespit edilmiştir. The concept of strategic leadership that comes to agenda together with the establishment of strategic management concept in companies includes leadership behaviors enabling business managers to easily adopt to rapidly changing environmental conditions and technological innovations and to enable companies to achieve a sustainable competitive advantage. For this reason, strategic leadership behaviors are crucial for companies in all sectors. The aim of the study is to determine whether the perceptions of employees about strategic leadership behaviors differ according to the strategic leadership behaviors that managers evaluated themselves. In addition, the impact of employees’ perceptions about strategic leadership behaviors of their managers on job satisfaction and the role of organizational commitment in this relation were also assessed in the study. The first two parts of the study included theoretical and conceptual frameworks for strategic leadership and job satisfaction. In the third part of the study; a field survey was conducted with a total of 100 participants, 50 staff members and 50 managers working at aeronautical companies in Ankara. In the light of the findings obtained from the research, it was seen that there was a statistically significant difference between employees’ perceptions about strategic leadership behaviors of their managers and the strategic leadership behaviors that managers evaluated themselves. In addition, it has been found that the strategic leadership behaviors perceived by the employees has affected the job satisfaction positively and significantly and the organizational commitment has assumed the role of partial mediation in this relation.