Türkiye'de İşletme Grupları: Eskiler ve Yeniler

Abstract

“İşletme grupları” son yıllarda örgüt incelemelerinin ilgi çeken konulardan biridir. Türkiye’de işletme grupları, II. Dünya Savaşından sonraki özel kesimin de dahil edildiği endüstrileşme süreciyle ortaya çıkan bir örgüt formudur. Bu çalışma, bu örgütsel formun farklı ekonomik dönemlerde kendini yeniden üretip üretmediğini belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla Türkiye’de 1980 öncesi ve sonrası ortaya çıkan işletme grupları bugün gösterdikleri özellikler itibariyle kıyaslanmıştır. Bulgular iki ayrı kümedeki işletme gruplarının çeşitlenme düzeyleri ve içe dönük uluslararasılaşma boyutlarında farklılaştıklarını; kurma, satın alma ve dışa dönük uluslararasılaşma boyutları açısından anlamlı bir farklılaşma olmadığını göstermektedir.

Business groups has been one of the popular topics in organization theory in the last decade. This organizational form emerged in Turkey after the Second World War as the private sector began to take a greater part in the industrialization process. The aim of this article is to reveal whether business groups are reproduced in different economic, politic and social contexts. To this end, business groups that have emerged in the pre- and post-1980 liberalization periods are compared with respect to their present-day characterisitcs. Our findings show that pre-1980 and post-1980 business groups are differentiated in the extent of unrelated diversification and inwardoriented internationalization dimensions.