Fizyoterapi Ve Rehabilitasyonda Fonksiyonel Değerlendirme Yöntemleri Üzerine Anlatısal Bir Derleme

Abstract

Fonksiyonel değerlendirme, kişinin belirli aktivitelerinin gözlenmesi ve yaralanmaların günlük yaşam aktivitelerine etkisini detaylı bir şekilde değerlendirmeyi sağlar. Fonksiyonel değerlendirme, hastanın veya sağlıklı bireyin değerlendirmesinde önemli bir rol oynar. Aktif, pasif ve izometrik dirençli hareketler gibi spesifik hareket paternlerinden farklıdır. Bir eklemin izole olarak değerlendirilmesinin aksine, tüm vücut görev performansı yeteneğinin bir ölçümünü temsil eder. Hastanın yaşamında yaralanma, semptomlara neden olan aktiviteler, semptomlar tarafından kısıtlanan aktiviteler ve aktiviteleri gerçekleştirmek için gerekli olan faktörler (güç, kuvvet, esneklik) dikkate alınmalıdır. Örneğin hasta anamnez alındığı sırada oturuyorsa terapist 90 derece kalça ve diz fleksiyonu ile oturmak için fonksiyonel hareket açıklığına sahip olduğunu bilir. Hastanın eski yaşantısına en iyi şekilde dönmeleri için değerlendirmelerde tüm fonksiyonel ölçekler ve testlere ek olarak genel sağlık durumu, yaşam kalitesi ve yapıp yapamadığı aktiviteler de değerlendirilmelidir. Tüm bu fonksiyonel değerlendirme yöntemlerinden yola çıkarak bireyin beklentileri, ihtiyaçları, becerileri ve klinik şartlar doğrultusunda fonksiyonel bir rehabilitasyon süreci tasarlanmalıdır. Kişinin fiziksel uygunluk parametrelerindeki artışla birlikte fonksiyonelliğin artması ve eski yaşantılarına dönmelerini sağlamak için fonksiyonel testlerin yanı sıra kişilerin yaşam kalitesi, genel ve emosyonel sağlık durumları ve memnuniyetlerini de bütüncül olarak değerlendirmek önemlidir.