Browsing by Author "Güzel, Abdurrahman"

Now showing 1 - 11 of 11

İki dilli Türk çocuklarına Türkçe öğretimi ders kitaplarında kültür aktarımı üzerine bir değerlendirme (Türkçe ve Türk Kültürü ders kitapları 1-8)
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2025) Erten, Melisa; Güzel, Abdurrahman
Bu araştırmada, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından 2019-2020 eğitim-öğretim yılından itibaren yurt dışında yaşayan iki dilli Türk çocuklarına okutulmak için hazırlanan Türkçe ve Türk Kültürü ders kitaplarındaki Türk kültürüne ait bilgileri saptamak ve kültür aktarımını incelemek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda sekiz farklı seviyeden oluşan ders kitaplarının içeriğinde bulunan metinler ve etkinliklerin hangi kültürel öğeleri içerdiği, bu öğelere ne sıklıkta yer verildiği ve kültür aktarımı açısından düzeyi tespit edilmiştir. Nitelikli ve işlevsel ders kitapları başarılı bir dil öğretimini ve kültür aktarımını sağlayan bireyin toplumla güçlü bağlarını oluşturmasını sağlayan en önemli faktördür. İyi bir ders kitabı yurt dışındaki Türklerin kendi kültürleriyle bağ kurmalarını büyük oranda etkileyecek ve hatta yön verecektir. Araştırmada, Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı’nın 15.05.2018 tarihli ve 77 sayılı kararı doğrultusunda Millî Eğitim Bakanlığı tarafından 1. seviye, 2. seviye, 3. seviye, 4. seviye, 5. seviye, 6. seviye, 7. seviye ve 8. seviye için hazırlanmış Türkçe ve Türk Kültürü ders kitaplarındaki metinlerde ve etkinliklerde yer alan kültürel ögeler “Metinlere Yansıyan Kültürel Öge ve Alt Ögeler” ölçeği temel alınarak belirlenmiş, bu kültürel ögelerin metinler ve etkinlikler içindeki kullanım sayıları tespit edilmiş ve temalardaki kullanım sıklığı saptanmıştır. Günlük yaşam, kişiler arası ilişkiler, değerler ve eğitimi, edebiyat, sanat ve müzik, gelenekler ve folklor, sosyal yaşam, coğrafya ve mekanın yer aldığı ölçeğe kültürel çeşitlilik başlığı da eklenerek kapsamı genişletilmiştir. İçerik analizi yöntemi kullanılarak gerçekleştirilen çalışmada ders kitabı aracılığıyla aktarılması hedeflenen kültürel unsurlar sistematik bir şekilde ele alınmıştır. Bulgular, Türkçe ve Türk kültürü ders kitaplarında çok fazla kültürel ögeye yer verildiğini, bu ögelerin görsellerle ve etkinliklerle desteklendiğini göstermektedir. Ders kitaplarında bazı kültürel ögelere yoğun bir şekilde yer verilirken bazı ögelerin ise yeterince temsil edilmediği görülmektedir. Bu bağlamda, ders kitaplarında yer alan kültürel ögelerin kitaplarda dengeli bir dağılım göstermediği, bu durumun ise öğrencilerin kültürel çeşit kapsamlı bir şekilde anlamalarını zorlaştırabileceği sonucuna varılmaktadır. İki dilli Türk çocuklarının kendi kültürlerini tanıması, benimsemesi ve sürdürebilmesi için ders kitaplarında kültürel ögelerin dengeli bir şekilde yer alması öğrencilerin kültürel farkındalık kazanmasını için oldukça önemlidir. Gelişen teknolojik imkanlara rağmen ulaşılabilirlik ve kullanılabilirlik açısından büyük önem taşıyan ders kitapları, iki dilli Türk çocuklarının sistematik bir şekilde ana dillerini ve öz kültürlerini öğrenmeleri, korumaları, geliştirilmeleri açısından önemli bir işlev üstlenmektedir. Bu bağlamda, ders kitaplarında yer alan kültürel ögelerin incelenmesi kültür aktarımının önemini ortaya koyma açısından büyük önem taşımaktadır. This study aims to identify the information related to Turkish culture and examine cultural transmission in the Turkish Language and Turkish Culture textbooks, which were prepared by the Turkish Ministry of National Education starting from the 2019-2020 academic year for bilingual Turkish children living abroad. In line with this objective, the study investigates which cultural elements are included in the texts and activities within the textbooks, how frequently these elements appear, and the level of cultural transmission achieved. Qualified and functional textbooks are the most significant factor in ensuring successful language teaching and facilitating cultural transmission, thereby helping individuals establish strong ties with society. A well-prepared textbook will significantly influence and even guide the connection of Turkish people living abroad with their own culture. In the study, the cultural elements presented in the texts and activities of the Turkish Language and Turkish Culture textbooks -prepared by the Ministry of National Education for eight different levels (Levels 1 to 8) in accordance with the decision of the Board of Education and Discipline dated 15.05.2018 and numbered 77- were identified based on the “Scale of Cultural Elements and Sub-Elements Reflected in Texts.” The frequency of these cultural elements within the texts and activities, as well as their thematic distribution, was also determined. The scope of the study was expanded by adding the category of cultural diversity to the existing scale, which originally included daily life, interpersonal relations, values and education, literature, art and music, traditions and folklore, social life, geography, and space. Using the content analysis method, this study systematically examined the cultural elements intended to be transmitted through the textbooks. The findings reveal that the Turkish Language and Turkish Culture textbooks contain a considerable number of cultural elements, which are supported by visuals and activities. However, while some cultural elements are heavily emphasized, others are underrepresented. In this context, it was concluded that the cultural elements included in the textbooks are not evenly distributed, which may hinder students from comprehensively understanding cultural diversity. For bilingual Turkish children to recognize, embrace, and sustain their own culture, it is crucial that cultural elements are presented in a balanced manner within the textbooks, thereby enhancing their cultural awareness. Despite the advancements in technology, textbooks continue to play a significant role in terms of accessibility and usability, serving as an essential tool for bilingual Turkish children to systematically learn, preserve, and develop their mother tongue and cultural heritage. In this regard, analyzing the cultural elements presented in the textbooks is of great importance in highlighting the significance of cultural transmission.
Mülteci öğrencilerin dil becerilerine ilişkin öz yeterlik algıları ve Türkçe derslerine yönelik tutumları üzerine bir araştırma (Mersin ili örneği)
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2025) Kardoğan, Mehmet; Güzel, Abdurrahman
Bu araştırmada, Türkiye’de ilköğretim ikinci kademede öğrenim gören mülteci öğrencilerin temel dil becerilerine ilişkin öz yeterlik algılarının ve Türkçe derslerine yönelik tutumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırmada nicel araştırma yaklaşımlarından betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, 2023- 2024 eğitim-öğretim yılında Mersin ili, Mezitli ilçesine bağlı Mezitli İmam Hatip Ortaokulunda öğrenim gören toplam 200 mülteci öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada ölçme aracı olarak Şengül (2016) tarafından geliştirilen “Türkçeye Yönelik Tutum Ölçeği”, Tulumcu (2014) tarafından geliştirilen “Yabancılar İçin Türkçe Dinleme Öz Yeterlik Ölçeği” ve “Yabancılar İçin Türkçe Okuma Öz Yeterlik Ölçeği”, İşçi (2019) tarafından geliştirilen “İkidilli Öğrencilerin Türkçe Dersi Konuşma Becerisi Öz Yeterlik Ölçeği”, Büyükikiz (2011) tarafından geliştirilen “Türkçe Öğrenen Yabancılar İçin Yazma Becerisi Öz Yeterlilik Ölçeği” ve araştırmacı tarafından geliştirilen “Kişisel Bilgi Formu” kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde betimsel istatistik ölçüleri (frekans, yüzde, ortalama, standart sapma), t-testi, ANOVA ve güvenirlik analizi için Cronbach alfa katsayısı kullanılmıştır. Fark analizlerinde istatistiksel anlamlılık için .05 düzeyi dikkate alınmış olup tüm analizler SPSS (versiyon 25) paket programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın sonunda, öğrencilerin dil becerilerine ilişkin öz yeterlik algıları ile Türkçe dersine yönelik tutumlarının orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlardan hareketle ilgililere önerilerde bulunulmuştur. In this study, it was aimed to determine the self-efficacy perceptions of refugee students studying at the second level of primary education in Turkey regarding basic language skills and their attitudes towards Turkish lessons. For this purpose, descriptive survey model, one of the quantitative research approaches, was used in the study. In the study, ‘Attitude Scale towards Turkish’ developed by Şengül (2016), ‘Turkish Listening Self-Efficacy Scale for Foreigners’ and ‘Turkish Reading Self-Efficacy Scale for Foreigners’ developed by Tulumcu (2014), ‘Speaking Skill Self-Efficacy Scale for Bilingual Students’ Turkish Lesson’ developed by İşçi (2019), “Writing Skill Self-Efficacy Scale for Foreigners Learning Turkish” developed by Büyükikiz (2011) and “Personal Information Form” developed by the researcher were used as measurement tools. Descriptive statistics measures (frequency, percentage, mean, standard deviation), t-test, ANOVA and Cronbach's alpha coefficient for reliability analysis were used in the analysis of the data obtained. In the difference analyses, .05 level was taken into consideration for statistical significance and all analyses were carried out through SPSS (version 25) package programme. At the end of the study, it was determined that students' self-efficacy perceptions about language skills and their attitudes towards Turkish lesson were at a medium level. Based on these results, suggestions were made to those concerned.
Türkçe dersinde açık uçlu soruların öğrencilerin okuduğunu anlama başarısına etkisi
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2025) Yıldırım Suna, Zekiye; Güzel, Abdurrahman
Yaşam içerisinde her insan farkında olarak ya da olmayarak pek çok soru sorar. Soru eğitim-öğretim faaliyetlerinin önemli bir bileşenidir. Bu araştırmanın amacı Türkçe dersinde açık uçlu sorular kullanılarak gerçekleştirilen ölçme ve değerlendirme uygulamalarının öğrencilerin okuduğunu anlama (anlama, söz varlığı ve akıcı okuma) becerileri üzerindeki etkilerini hem nicel hem de nitel bulgulara dayanarak ortaya koymaktır. Bu araştırmada karma yöntemi benimsenmiştir. Nicel araştırma yönteminin desenlerinden ön test-son test gruplu deneysel desen, nitel araştırma yönteminin ise durum çalışması deseni benimsenmiştir. Araştırmanın örneklem grubunu 2024-2025 eğitim-öğretim yılının II. döneminde Mersin ilinde MEB’e bağlı bir devlet ortaokulunda öğrenim görmekte olan (deney grubu 20, kontrol grubu 20) 40 7. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Nicel veriler toplanırken Türkçe başarı testi, nitel veriler toplanırken yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Deneysel işlem sürecinde kullanılacak olan açık uçlu soru formları oluşturulurken MEB, 2019 TDÖP esas alınmıştır. Veriler analiz edilirken nicel yöntemde SPSS kullanılmış nitel yöntemde ise betimsel analiz ve içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Türkçe dersinde açık uçlu soru kullanımının öğrencilerin okuduğunu anlama becerisini geliştirdiği; söz varlığı, anlama ve akıcı okuma başarısını olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Bu durumun yanı sıra deneysel işlem sürecinde açık uçlu soru kullanımının öğrencilerin açık uçlu soruya karşı bakış açılarını ve bilgilerini de olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Every person asks many questions in life, knowingly or unknowingly. Question is an important component of educational activities. The aim of this research is to reveal the effects of measurement and evaluation practices using open-ended questions in Turkish lessons on students' reading comprehension (comprehension, vocabulary and fluent reading) skills, based on both quantitative and qualitative findings. Mixed method was adopted in this research. A quasi-experimental design with a pretest-posttest group was adopted among the quantitative research methods, and a case study was adopted among the qualitative research methods. The sample group of the research is the second half of the 2024-2025 academic year. The study consists of 40 7th grade students (20 in the experimental group, 20 in the control group) studying in public secondary schools affiliated with the Ministry of Education in Mersin province during the period. A Turkish achievement test was used when collecting quantitative data, and a semi-structured interview form was used when collecting qualitative data. 2019 TCC was taken as basis when creating the open-ended questionnaires to be used in the experimental process. While analyzing the data, SPSS was used in the quantitative method and descriptive analysis technique was used in the qualitative method. As a result of the research, it was found that using open-ended questions in Turkish lessons improved students' reading comprehension skills; It has been determined that it positively affects vocabulary, comprehension and fluent reading success. In addition to this, it has been determined that the use of open-ended questions during the experimental process positively affects students' perspectives and knowledge of open-ended questions.
Türkçe'nin yabancı dil olarak öğretiminde b1 düzeyinde kelime öğretimi
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2018) Başutku, Serdar; Güzel, Abdurrahman
Bu çalışmanın amacı, Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kaynak olarak kullanılan Ankara Üniversitesi TÖMER Yeni Hitit 2 Yabancılar İçin Türkçe, Gazi Üniversitesi TÖMER ve İstanbul DİLMER Yabancılar İçin Türkçe B1 düzeyi ders kitaplarındaki kelime öğretimi etkinliklerini belirlemek ve değerlendirilmektir. Betimsel analiz yönteminin kullanıldığı çalışma tarama modeline uygun olarak desenlenmiştir. Schmitt’in kelime öğretim stratejileri ışığında, araştırmada incelenen kitaplardaki kelime öğretim etkinlikleri ve okuma metinlerinden hareketle, söz varlığının karşılaştırmalı bir boyutta ortaklık veya bir bütünlük sağlayıp sağlamadığına yönelik bir tahlil yapılmıştır. Söz konusu amaç çerçevesinde, Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi alanında yaygın olarak kullanılan Ankara Üniversitesi TÖMER Yeni Hitit 2, İstanbul Üniversitesi DİLMER ve Gazi Üniversitesi TÖMER Yabancılar İçin Türkçe (B1) düzeyi ders kitapları örneklem olarak alınmış ve Schmitt’in (1997) belirlediği 15 farklı kelime öğretimi tekniği açısından incelenmiştir. Araştırma sürecinde incelenen ders kitapları seçkisiz atama (random sampling) yöntemiyle belirlenmiştir. Her iki ders kitabının kelime öğretim teknikleri karşılaştırılmış, kelime öğretim yaklaşımları ve etkinlik türleri değerlendirilmiştir. Ayrıca, alanyazında yoğun olarak kullanılan bu üç kitaptaki ortak temalar kapsamında kelime öğretimine yönelik etkinlikler ile soyut ve somut kelime hazinesi oranları AOÖÇ’de belirtilen yönergeler doğrultusunda karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde, A1 ve A2’de (temel seviye) öğretilecek konular AOÖÇ’de belirtilen yönergeler doğrultusunda ele alındığı zaman, ortak konular ders kitaplarında bütünlük arz etmektedir. Bu seviyede yaklaşık olarak 2000 kelimenin öğretildiği söylenebilir. B1’de (orta seviye) ise, bu durum farklılık göstermektedir. Öğrenci, orta seviyeden itibaren, bu çalışma doğrultusunda tespit edildiği üzere, soyut kavramlar, kalıp sözler ve deyimlerle karşılaşmaktadır. Bu yüzden, öğrencinin, orta seviyeden itibaren soyut ifadelerle karşılaşarak, kültürün derinliklerine doğru bir ilerleme kaydettiğine ilişkin bir çıkarımda bulunulabilir. Ulaşılan sonuçlar göz önüne alındığında, A1’de yeterli kelime haznesine sahip olmayan bir öğrenici, seviyeye uygun olmayan metinlerle karşılaştığında, sıkılabilir ve bu da motivasyon eksikliğine yol açabilir. Bu nedenle, öğrenicinin seviyesine uygun kelimelerin yer aldığı metinlerle karşılaşması önem arz etmektedir. Bu bağlamda olay ve durum hikâyeleri, öğrenicinin kelime öğrenmesini kolaylaştıran bir unsur olarak değerlendirilebilir. Orta seviye okuma kitaplarında, hayata yönelik gündelik konuşmalar, kalıp söz ve ifadeler, kişiler ve olay örgüsü gibi unsurlar, öğrencinin merakını artırıp, kelime öğrenimini kolaylaştırarak, kelime hazinesinin zenginleşmesi yönünde bir katkı sağlayacaktır. Kelime öğretiminde kullanılan okuma metinleri, metin altı soruları ve etkinliklerinin niteliği üzerine çalışmalar yapılmalıdır. Ders kitaplarındaki kelime öğretimi etkinlikleri kelime sıkılığı çalışmalarıyla uygunluk arz edecek şekilde kurgulanmalıdır. Özellikle Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde oluşturulacak ders araç-gereçlerindeki okuma metinlerinde yeni kelime öğretiminden daha çok önceden öğrenilen kelimelerin pekiştirilmesine ya da kullanımına yönelik çalışmalara da yer verilmelidir. Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde temelorta- ileri düzeyler için belirlenen temalara göre geçmişten günümüze kadar hazırlanan ders kitaplarındaki okuma metinlerinin ve metin altı sorularının, Schmitt’in kelime öğretimi etkinliklerine yönelik belirlemiş olduğu tekniklerin göz önünde bulundurularak yapılandırılmasının Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenleri olumlu yönde etkileyeceği öngörülmektedir. The aim of this study is to determine and evaluate the vocabulary teaching activities in the textbooks of Ankara University TÖMER Yeni Hitit 2 For Foreigners, Gazi University TÖMER and İstanbul DİLMER Foreign Language for Foreigners B1 level textbooks employed as sources in teaching Turkish as a foreign language. The study in which the descriptive analysis method is used has been designed in accordance with the screening model. In the light of Schmitt's vocabulary teaching strategies, an analysis has been conducted on the basis of the vocabulary teaching activities and reading texts in the books examined in the research to determine whether the verbal existence provides a partnership or a unity on a comparative dimension. As part of the particular aim, Ankara University TÖMER Yeni Hitit 2, İstanbul University DİLMER and Gazi University TÖMER For foreigners, Turkish (B1) textbooks were taken as samples and examined in the context of 15 different vocabulary teaching techniques determined by Schmitt (1997). Textbooks examined during the research process were determined through the random sampling method. The vocabulary teaching techniques of both textbooks were compared, vocabulary teaching approaches and activity types being evaluated. In addition, the activities related to vocabulary teaching as well as abstract and concrete vocabulary ratios within the scope of common themes in these three books that are used extensively in the literature, have been evaluated comparatively in the direction of the guidelines indicated in CEFR. According to the results obtained, when, in teaching Turkish as a foreign language, the topics to be taught at A1 and A2 (basic levels) are discussed in the direction of the guidelines indicated in CEFR, common subjects show integrity in textbooks. It can be said that nearly 2000 words are taught at this level. At B1 (intermediate level), this the case is different. From the intermediate level, the student, as determined in the direction of this study, encounters abstract concepts, pattern words and phrases. Therefore, from the middle level, it might be inferred that the student is making progress towards the depth of culture by encountering abstract expressions. Given the results achieved, a learner who does not have a sufficient knowledge of vocabulary at A1 may feel bored leading to a lack of motivation when faced with unsuitable texts for the level. For this reason, it is important that a learner encounter texts in which the words appropriate to the level of the learner occur. In this context, event and situation narratives can be regarded as an element facilitating vocabulary learning for the learner. In intermediate level reading books, daily conversation about life, phrases and expressions, elements such as people and chain of events will contribute to vocabulary expansion by increasing learners’ curiosity and facilitating their vocabulary learning. Reading texts used in vocabulary teaching, sub-text questions and the nature of their activities should be studied. The vocabulary teaching activities in the textbooks should be structured in a way that conforms to the wordtightness studies. Particularly in the reading texts of the lesson tools which will be formed in the teaching of the Turkish language as a foreign language, more studies should be done for the consolidation or use of the words learned previously than the new vocabulary teaching. The structuring of the reading texts and the text sub-questions in textbooks prepared from the past as textbooks prepared according to the themes determined for the basic-middle-advanced levels in the teaching of Turkish as a foreign language by taking into account the techniques that Schmitt has determined for the activities of vocabulary teaching have a positive impact on Turkish learners It is envisaged.
Türkçenin yabancı çocuklara öğretiminde fabl kullanımının değerler eğitimine etkisi üzerine bir inceleme– La Fontaine Fablları örneği
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2021) Güzel Öncel, Şeyma; Güzel, Abdurrahman
Bu çalışmanın amacı, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen çocuklara değerler eğitiminde fabl türünün etkisini incelemektir. Çalışmanın çıkış noktası, yabancı çocuklara Türkçe öğretimi alanında, fabl türünden değerler eğitimi açısından çok az faydalanılmış olmasıdır. Araştırmada fabl türü, çocuk okurun kendisini kahramanın yerine koyarak olayların içine girmesini eğlenceli bir şekilde sağlaması ve yazılış gayesinin değer kazanımı olması gerekçesiyle tercih edilmiştir. Çalışma nitel araştırma türünde olup, çalışmada literatür taraması yapılmıştır. Çalışmaya öncülük etmesi bakımından öncelikle yabancı çocuklar için kaleme alınmış Türkçe ders kitapları evreninden, Yunus Emre Enstitüsünün yabancı çocuklar için Türkçe ders kitaplarından “Türkçe Öğreniyorum” (Türkçe Öğreniyorum Ders Kitapları 1,2,3,4, 2015) ders kitapları ve çalışma kitapları (Türkçe Öğreniyorum Çalışma Kitapları 1,2,3,4, 2015) ayrıca yine Yunus Emre Enstitüsünün “Çocuklar İçin Türkçe” ders kitapları serisi (Çocuklar İçin Türkçe 1,2 ) örneklemi seçilmiştir. Çalışmada, Türkçe öğrenen yabancı çocuklar için Türkçe ders kitabı niteliğinde hem dünyada hem Türkiyede birçok şubesi olan Yunus Emre Enstitüsünün çocuklar için kaleme aldığı ders kitapları ve çalışma kitapları incelemeye alınmıştır. Yunus Emre Enstitüsü kitapları; kurumun kurumsal olması ve yabancılara Türkçe öğretiminde en çok kullanılan çocuk kitapları olmaları sebebiyle “Türkçe Öğreniyorum” ders kitapları ve çalışma kitapları seti ve çocuklara yönelik başka bir ders kitabı olmaması açısından “Çocuklar İçin Türkçe (ÇİT)” setleri tercih edilmiştir. İncelenen bu kitaplarda fabl türüne rastlanmayarak, alanda fablın gereken değeri görmediği tespit edilmiş ve literatür taraması yapılarak, alanyazında fabl türünden yabancı çocuklara Türkçe öğretiminde çok az faydalanıldığı görülmüştür. Bu eksikliklerden yola çıkarak bu çalışmada, fabl kullanımının değerler eğitimine etkisini incelemek maksadıyla yararlanma hedefini incelemek üzere Orhan Veli Kanık’ın düzenlemesini yaptığı, Yapı Kredi Yayınları tarafından ilk baskısı 2013 yılında yapılan, La Fontaine Masallarının 2020 yılında yayımlanan 24. baskısı seçilmiştir. Çalışma, Millî Eğitim Bakanlığınca kazandırılması hedeflenen 10 kök değere ilaveten belirlenen 31 değer kapsamında incelemeye alınmıştır. Çalışma sonucunda, yabancı çocuklara Türkçe öğretiminde fabl kullanımının değerler eğitimine ve öğreticinin hassasiyetiyle Türk millî değerlerinin aktarılmasına katkısı olabileceği tespit edilmiştir. Verilerin desteklenmesi amacıyla 1 yabancılara Türkçe öğreticisinin görüşü alınmıştır. Ayrıca alana farklı bir bakış açısıyla yaklaşmak için 3 psikolog görüşü alınarak yorumlanmıştır. The aim of this study was to examine the effect of fable type on values education for children learning Turkish as a foreign language. The starting point of the study was that the rate of benefiting from fable-type values education in the field of teaching Turkish to foreign children is very low. In the research, the fable type was preferred on the grounds that it allows the child reader to enter the events in a fun way by putting himself in the place of the hero, and the purpose of writing is to gain value. The study is a qualitative research and a literature review was conducted for the study. In terms of leading the study, from the universe of Turkish textbooks written mainly for foreign children, Yunus Emre Institute's Turkish textbooks for foreign children "I'm Learning Turkish" (I'm Learning Turkish Textbooks 1,2,3,4, 2015) textbooks and workbooks (I'm Learning Turkish Workbooks 1,2,3,4, 2015) and Yunus Emre Institute's "Turkish for Children" textbook series (Turkish for Children 1,2) were selected. In the study, the textbooks and workbooks written by Yunus Emre Institute, which has many branches both in the world and in Turkey, as a Turkish textbook for foreign children learning Turkish, were examined. Since Yunus Emre Institute's books are institutional and they are the children's books most used in teaching Turkish to foreigners, the "I'm Learning Turkish" textbook and workbook set, and the "Turkish for Children (TfC)" sets were preferred since there is no other textbook for children. Fable type was not found in these books, therefore it was determined that the fable did not have the necessary value in the field, and by making a literature review, it was seen that the fable type was used very little in the literature in teaching Turkish to foreign children. Based on these shortcomings, the 24th edition of La Fontaine Tales, edited by Orhan Veli Kanık, published in 2020, and first edition published in 2013 by Yapı Kredi Publications, was chosen in order to examine the effect of fable use on values education in this study. The study was examined within the scope of 31 values determined in addition to the 10 root values targeted by the Ministry of National Education. As a result of the study, it has been determined that the use of fables in teaching Turkish to foreign children can contribute to values education and the transfer of Turkish national values with the sensitivity of the teacher. In order to support the data, the opinion of one Turkish teacher for foreigners was taken. In addition, in order to approach the field from a different perspective, it was interpreted by taking the opinions of 3 psychologists.
Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde (A1-A2) yazma sorunlarının incelenmesi (Başkent Üniversitesi BÜTEM, Gazi Üniversitesi TÖMER Ve SDEM örneği)
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2022) Karşı, İlknur; Güzel, Abdurrahman
Toplumlarda yabancı dil öğrenme ihtiyacı; diğer toplumlarla ekonomik, siyasi, kültürel, sanatsal vb. birçok sebeple etkileşim halinde olma sonucu her gün giderek artan bir ihtiyaç olmuştur. Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi de son yıllarda gittikçe önem kazanan bir alandır. Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi sürecinde hedeflenen bildirişimsel dil becerileri; dinleme, konuşma, okuma ve yazmadır. Türkçenin yabancılara öğretimi de diğer öğretim alanları gibi çeşitli programlar, yöntemler, teknikler ve materyaller ile yürütülmektedir. Tüm bunların belirlenmesinde ve yeniden düzenlenerek işlevsel hale getirilmesinde; izlenen yolun çıktılarının değerlendirilmesi de etkilidir. Bu çalışmada; dili ve dil öğrenicisinde hedeflenen beceri ve kazanımların seviyesini somutlaştıran bir beceri olan yazma öğretiminin daha doğru, işlevsel, etkili gerçekleştirilebilmesi için kullanılan yöntemlerin çıktılarının değerlendirilmesi ve bu değerlendirmeler doğrultusunda; Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde hedeflenen beceri alanları ve kazanımlarda yaşanan sorunların tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçlar doğrultusunda Gazi Üniversitesi TÖMER, Başkent Üniversitesi BÜTEM ve SDEM Yabancılara Türkçe Eğitimi Kursu öğrencilerinden çalışma grubu olarak belirlenen 2019-2020 eğitim öğretim dönemi öğrencilerinin yazılı anlatım sınavları incelenmiştir. Ayrıca belirtilen kurumların öğrencilere uyguladığı sınavlar ve bu sınavların değerlendirilmesi için kullanılan yazılı anlatım ölçekleri de incelenmiştir. Bu yönüyle çalışma; bilimsel araştırma yöntemlerinden doküman (belge) incelemesi yöntemiyle yürütülmüştür. Çalışma grubunun incelenmesinden elde edilen veriler yorumlanarak; kurumların yazılı anlatım ölçeklerinin ve testlerinin alan yazın ve Dil Öğretimi Avrupa Ortak Çerçeve Metni’ne uygunluğu ve öğrencilerin A1 ve A2 seviyesi için yazma eğitimi sonuçlarına göre hedeflenen öğrenim alanlarından hangilerinde sorun yaşadığı tespit edilmeye çalışılmıştır. Belirlenen sorunlara yönelik çözüm önerileri sunulmuştur. The need to learn a foreign language in societies has become an increasing need every day as a result of interacting with other societies for many economic, political, cultural and artistic reasons. Turkish language teaching for foreigners is an area that has become increasingly important in recent years. Declarative language skills aimed at teaching Turkish to foreigners are listening, speaking, reading and writing. The teaching of Turkish to foreigners is carried out by various programs, methods, techniques and materials, as well as other teaching areas. It is also effective to evaluate the outputs of the monitored path in determining all this and making it functional by rearranging it. In this study, the level of language and language targeted at learners that embody a skill gains skill and the teaching of writing which is more accurate, functional, and effective for the realization of the methods used for evaluating outcomes according to these evaluations in teaching Turkish as a foreign language aims to identify the problems and gains in targeted skill areas. For these purposes, the written expression exams of the students of the 2019-2020 academic year, who were determined as a working group of Gazi University TÖMER, Başkent University BUTEM and SDEM Turkish Language Education Course students, were examined. In addition, the exams applied by the specified institutions to the students and the written expression scales used to evaluate these exams were also examined. In this aspect, the study was carried out by the method of document examination, which is one of the scientific research methods. By interpreting the data obtained from the study group Review; institutions and field tests of written expression scale type, and Language Teaching and the relevance of the text in A1 and A2 of the common European frame-level writing for students learning according to the results of the training we tried to detect a problem in one of the areas targeted. Solution proposals for the identified problems have been presented.
Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen çocuk grupları için hazırlanmış hikâye kitaplarının kalıp sözler açısından değerlendirilmesi: Yunus Emre Enstitüsü çocuk hikâyeleri dizisi örneği (A1-A2)
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2021) Keskin, Dilara; Güzel, Abdurrahman
İnsanlar ana dilini edinme sürecinden sonra ana dilinin kurallarını, yapısını, söz varlığını öğrenmeye başlar ve bu doğrultuda iletişim için gerekli olan becerileri kazanır. Ana dili konuşurları gibi yabancı uyruklu öğrenenler de öğrenmek istedikleri hedef dile ait birtakım bilgiye sahip olmalıdır. Günümüzde bazı ihtiyaçlar ve istekler doğrultusunda Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi gündeme gelmektedir. Temel dil becerileri ve dil bilgisi unsurlarının yer aldığı dil öğretiminde hedef dile ait kalıp sözlerin önemi yadsınamaz. Toplumda nesilden nesile aktarılan öğretici ve nasihat edici nitelik taşıyan atasözleri ve deyimler, ilişkili sözler, ait oldukları toplumun kültürel yapısı ve düşünme tarzlarını yansıtmakta olduğundan kalıp sözlerin birey için iletişim bağlamında da kültürel benlik yapısının oluşumunda da önemli olduğu söylenebilir. Araştırmanın amacı; Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen çocuk grupları için hazırlanmış hikâye kitaplarındaki kalıp sözleri belirleyip değerlendirmektir. Araştırmanın örneklemini; Yunus Emre Enstitüsü tarafından hazırlanan Çocuk Hikâyeleri Dizisine ait A1 seviyesi “Bayram, Hakan’ın Günlüğü, Misafirimiz Var, Sınavlar Başlıyor, Tatil Sürprizi, Yeni Arkadaşım, Yeni Okulumuz” adlı 7 hikâye kitabı ve A2 seviyesi “Doğum Günü, İstanbul Heyecanı, Sınıflar Yarışıyor, Soralım Öğrenelim, Tatil Planı, Yeni Hayatımız, Yeşil Göl” adlı 7 hikâye kitabı olmak üzere 14 hikâye kitabı oluşturmaktadır. Çalışmanın yöntemi nitel araştırmadır, veri toplama aracı olarak doküman incelemesinden yararlanılmıştır. İçerik analizi ile veriler elde edilip yorumlanmıştır. Hikâyelerdeki kalıp sözler ve kalıp sözlerin sıklığı belirlenmiştir. Belirlenen kalıp sözlerin bağlam, işlev ve amacına göre değerlendirilmesi yapılmıştır. Bu durumda araştırmada şu sonuçlara ulaşılmıştır: İncelenen hikâye kitaplarında (A1-A2), atasözüne rastlanılmamıştır. A1 seviyesinde 44 deyim A2 seviyesinde ise 65 deyim kullanılmıştır. Hikâye kitaplarında seviyenin artmasıyla deyim sayısının da buna paralel olarak arttığı gözlenmektedir. Deyimlerin kısa, basit yapılarda ve somut olması çocuk grubu için uygun bulunmuştur. A1 seviyesinde 145 kalıp söz A2 seviyesinde ise 102 kalıp söz kullanılmıştır. Hikâyede yer alan kalıp sözler; günlük iletişimde, duygu ifade etmede, tutum ifade etme işlevinde gruplandırılmış bu işlevlere göre ise selamlaşma, alışveriş, hastalık, beklenti, iyi dilekte bulunma, tanışma, teşekkür etme, tebrik etme, övgü vb. bağlamlarda değerlendirilmiştir. Verilerin desteklenmesi kapsamında A1-A2 seviyelerinde görev yapan 7 öğretmenin görüşü alınıp yorumlanmıştır. After the process of acquiring their mother language, people start to learn the rules, structure and vocabulary of their mother language and gain the skills that are necessary for communication in this direction. Like native speakers, foreign national learners should have some knowledge of the target language that they want to learn. Nowadays, with certain needs and requests, teaching Turkish as a foreign language acquired currency. The importance of the phrasal expressions that belong to the target language cannot be denied in language teaching where basic language skills and grammar elements are included. Since the proverbs and idioms, related words, which have didactic and counseling qualities transferred from generation to generation in the society reflect the cultural structure and thinking styles of the society which they belong to, it can be said that the phrasal expressions are important for the individuals, in the context of communication and in the formation of the cultural ego structure. The purpose of this research is to identify and evaluate the phrasal expressions in the storybooks prepared for the groups of children who are learning Turkish as a foreign language. The sample of this research consists of 14 storybooks, 7 of them has a level of A1, they are titled as “Bayram, Hakan’ın Günlüğü, Misafirimiz Var, Sınavlar Başlıyor, Tatil Sürprizi, Yeni Arkadaşım, Yeni Okulumuz” and the remaining 7 of them has a level of A2, they are titled as “Doğum Günü, İstanbul Heyecanı, Sınıflar Yarışıyor, Soralım Öğrenelim, Tatil Planı, Yeni Hayatımız, Yeşil Göl”. The method of the study is qualitative research, document analysis was used as a data collection tool. Data were obtained and interpreted with content analysis. The frequency of phrasal expressions and the phrasal expressions in the stories has been determined. The determined phrasal expressions have been evaluated according to their context, function and purpose. In this case, the following results were reached in the study: In the analyzed storybooks (A1-A2), proverbs were not encountered. The number of the idioms used in A1 level was 44, and in A2 level it was 65. It is observed that as the level of the storybooks increases, the number of idioms increases in parallel with this. The short, simple and concrete formations of the idioms were found suitable for the children groups. The number of the phrasal expressions used in A1 level was 145, and in A2 level it was 102. The phrasal expressions which had a part in the stories were grouped in daily communication, expressing emotion, expressing attitude and according to these functions the acts of greetings, shopping, illness, anticipation, good wishes, meeting, thanking, congratulating, praise, etc. were evaluated in this context. Within the scope of supporting the data, the opinions of 7 teachers who are working at A1-A2 levels were taken and interpreted.
Uluslararası ses bayrağımız Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi ve geleceği sempozyumu tam metin kitabı
(Başkent Üniversitesi Rektörlük, 2025) Güzel, Abdurrahman; Topçu Çeliktaş, Esra; Yavuz, Rahime İrem; Zengin, Zeynep Şule
Üniversiteler için Türk dili (I - II) ders kitabı
(2020) Güzel, Abdurrahman; Demir, Nurettin; Çelik, Yakup; Aslan Demir, Sema; Sarıal Poçan, Tuğba; Ay, Arif; Turgut, Esin
Yabancı dil olarak Türkçe öğrenmeye yeni başlayanlar için hazırlanmış ders kitaplarının kültürlerarası iletişim ve anlayış bağlamında incelenmesi
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2021) Karabulut, Ece Zehra; Güzel, Abdurrahman
Avrupa Konseyi tarafından 2001 yılında Diller İçin Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesinin (Common European Framework of Reference for Languages, CEFR) yayımlanmasının ardından yabancı dil öğretimi daha geçerli ve güvenilir bir sistem ile yürütülmeye başlanmıştır. Avrupa ülkeleri standartlaştırılmış dil eğitimini kabul ederek kişiler ve kurumlar üstü bir dil eğitim sistemi oluşturmuşlardır. Türkçe dünya üzerinde pek çok konuşucusu bulunan ve pek çok kişinin de öğrenme hedefinde olan bir dildir. Türkiye gerek jeopolitik konumu gerekse tarihi, kültürel ve doğal zenginlikleriyle büyük bir cazibeye sahiptir. Dünyanın pek çok ülkesinden, pek çok farklı kültürden öğrenici birbirinden farklı birçok sebeple Türk dilini ve kültürünü öğrenmektedir. Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretimi için yurt içinde ve yurt dışında pek çok kurum faaliyet göstermektedir. Bu çalışmada sonradan eklendiği toplumun değer yargılarını, sevinçlerini, korkularını, ümitlerini anlayabilecek ve kendisini topluma ait hissedebilecek öğreniciler için dil öğretimi gerçekleştirilirken seçilecek metinlere dikkat çekmek amaçlanmıştır. Hedef dilin öz benliğini yansıtacak metinlerin kültüre daha sonra dâhil olan farklı kültürlere mensup öğrencilere herhangi bir rahatsızlık vermeden, kırıcılıktan uzak ve tarafsız bir şekilde sunulabilirliğini tartışmaktır. Bu amaçla Türkiye’de Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi alanında kendisine yer edinmiş dört büyük kuruma ait ders kitaplarının incelemesi uygun görülmüştür. Ankara Üniversitesi TÖMER Yeni Hitit Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitabı, Gazi Üniversitesi TÖMER Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitabı, İstanbul Üniversitesi Yeni İstanbul Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitabı ve Yedi İklim Türkçe Ders Kitabı kültürlerarası iletişim ve anlayış çerçevesinde incelenmiştir. Sonuç olarak alanyazından elde edilen bilgiler ve kullanılan ölçüt neticesinde incelenen kitapların birbirleri ile tutarlı olmadığı ve dolayısıyla Türkçe öğretiminde belirli bir standart ile öğretimin gerçekleşmediği, kitap içeriklerinin güncel olmadığı, kültür ögelerinin sistemli ve özenli bir şekilde verilmediği anlaşılmıştır. After the publication of the Common European Framework of Reference for Languages (CEFR) by the Council of Europe in 2001, Foreign Language Teaching began to be carried out with a more valid and reliable system. European countries have adopted standardized language education and created a language education system above individuals and institutions. Turkish is a language that has many speakers around the world and is aimed at learning by many people. Turkey has a great charm both with its geopolitical position and with its historical, cultural and natural riches. Learners from many countries of the world, from many different cultures, learn the Turkish language and culture for many different reasons. Many institutions operate in Turkey and abroad for teaching Turkish as a foreign language. In this thesis, the aim is to draw attention to the texts to be selected during Language Teaching for students who can understand the value judgments, joys, fears, hopes of the society to which it was added later and who can feel themselves belonging to the society. The aim is to discuss the ability of texts to reflect the self of the language to be presented to students belonging to different cultures who are later included in the culture in a way that is far from offensive and impartial, without any inconvenience. For this purpose, it was considered appropriate to review textbooks belonging to four major institutions that have acquired a place in the field of teaching Turkish as a foreign language in Turkey. The books are examined within the framework of intercultural communication and sensitivity. As a result, as a result of the information obtained from the field and the criteria used, it was understood that the books examined were not consistent with each other, and therefore the teaching did not occur with a certain standard in Turkish teaching, the book content was not up to date, and the cultural elements were not systematically and painstakingly provided.
Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi A1 düzeyinde kullanılmak üzere Türkçe konuşurların kullandıkları sözcük ve ifadelerin derlenerek bildirişim konuları altında sınıflandırılması
(Başkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2019) Resmi Crahay, Semahat; Güzel, Abdurrahman
Araştırmanın amacı: Diller İçin Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi’nde genel başlıklar altında önerilen 14 bildirişim konusu içinde, Türkçe konuşurların sıkça kullandıkları sözcük ve ifadelerden bir derlem oluşturmak; bu derlemde yer alan sözcük ve ifadeleri, 14 bildirişim konusu altında sınıflandırarak yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde, öğreniminde, değerlendirmelerinde ve materyal oluşturmada kullanılmak üzere A1 düzeyine göre bildirişimsel yetkinliklerin temel taşı olan “sözcük öğretimi”ne katkıda bulunmaktır. Araştırmanın evrenini: Türkiye'deki Türkçe konuşurlar, örneklemini ise Türkiye'de "Basit Seçkisiz" örneklemeyle rastgele seçilen 45 Türkçe konuşurun ses kaydı oluşturulmuştur. Çalışmada saha araştırması yöntemi kullanılmıştır. Diller İçin Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi’nde önerilen genel başlıklar hâlindeki 14 bildirişim konusu içinde geçen bildirişim etkinliklerinin her biri için Türkçe konuşurların 45 adet ses kaydı alınmıştır. Bu ses kayıtlarında hangi sözcük ve ifadelerin ne sıklıkla kullanıldığı saptanmıştır. Türkçe konuşurların sıklıkla kullandıkları sözcükleri, ifadeleri saptamak ve araştırmanın verilerini çözümlenmek, “woordenteller” programıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın bulguları sonucunda önce genel başlıklar hâlindeki 14 bildirişim konusunun alt bildirişim konuları oluşturulmuş; daha sonra bu bulgular, bildirişim konularının altında sınıflandırılmıştır. Araştırmanın sonunda; Diller İçin Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi’nde önerilen bildirişim konuları altında, Türkçe konuşurların sıkça kullandığı sözcük ve ifadelerinden oluşturulan sınıflandırmayla: A1 düzeyinde Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde, öğreniminde, değerlendirilmesinde ve materyal geliştirmede hangi sözcüklerin ve ifadelerin öncelikle verilmesiyle ilgili yol gösterici olmaya çalışılmıştır.. Ortak, standart ölçütlerle bildirişime dayalı, işlevsel ve başarılı bir yabancı dil olarak Türkçe öğretimi gerçekleştirebilmek için önerilerde bulunulmuştur. The aim of this study is to compile words and expressions used by Turkish native speakers in their daily lives and to classify them into 14 communication fields proposed for Common European Framework of Reference for Languages (CEFR) to be used at A1 level in Teaching Turkish as a Foreign Language. Field research method has been used in this study. for each communicative act in 14 communicative fields proposed for CEFR with general titles, 45 Turkish native speakers have been recorded. The frequency of words and expressions bave been calculated using “woordenteller” program. The population of the study is Turkish native speakers in Turkey and the data comes from the speech samples of 45 Turkish native speakers selected randomly. The results of the study have been used to classify sub-categories of the 14 communications fields and findings have also been classified under these specific subjects. At the end of the study, we have tried to state implications regarding the order of words and expressions to be used in learning, teaching, evaluation and material design and production at A1 level under communication fields proposed for CEFR. Further implications for teaching Turkish as a Foreign Language with a common, communicative, functional and successful approach have also been discussed.