Akyılmaz,Ayşe Barçın2025-12-032024-01-11Başkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, cilt 9, 2024, Sayı: 2 - Cumhuriyetin 100. Yılına Armağan, ss. 255-2912148-6638https://hdl.handle.net/11727/14045Kıymetli evrak teorileri, senede mündemiç hakkın doğum anının izahını konu alır. Bu hususta tartışmalar kreasyon teorisi, sözleşme teorisi ve hukukî görünüşe itimat teorisi üzerinde yoğunlaşmıştır. Kreasyon teorisi uyarınca senedin düzenlenmesi hakkın doğumu için yeterliyken; sözleşme teorisi uyarınca düzenleyenin, senedin tanziminin yanı sıra, bir tedavül sözleşmesi akdetmesi gerekir. Hukukî görünüşe itimat teorisi, bu iki teorisin eksiklerini kapamak amacıyla ortaya atılmış ve günümüzde yaygın olarak kabul gören görüş hâline gelmiştir. Bu kapsamda, senede bağlı hakkın doğumu konusunda birtakım eksiklikler bulunsa da düzenleyen, senedi tanzim ederek yarattığı hukukî görünüm nedeniyle, iyiniyetli hâmile karşı sorumlu tutulabilecektir. Kıymetli evrak teorileri, def’i sisteminin anlaşılmasında büyük bir önem arz etmektedir. Zira senetten doğan hakkın doğum anı, hakkın doğup doğmadığının ve doğmamışsa bunun kimlere karşı ileri sürülebileceğinin tespitinde önem taşır. Bu noktada hakkın mevcut olduğuna yönelik görünüşe güvenin korunmasını sağlayan hukukî görünüşe itimat teorisinin tercih edilmesin, senedin tedavül yeteneğini arttırdığı kabul edilmektedir. O hâlde Kanunun öngördüğü def’i sistemindeki boşlukların hukukî görünüşe itimat teorisiyle doldurulması, üçüncü kişilerin senede dayalı hak iktisabında âdil bir çözüm sunacaktır.trKreasyon TeorisiSözleşme TeorisiHukukî Görünüşe İtimat TeorisiHâmiline ve Emre Yazılı Senetlerde Def’ilerArticle9Sayı: 2 - Cumhuriyetin 100. Yılına Armağan